-
حفاری شوییدنی (Wash boring)
این حفاری برای بدست آوردن نمونههای خاک ، حفاری اکهشافی برای بررسیهای اولیه ، حفر گمانه برای برخی آزمونهای برجا از جمله آزمایش SPT بکار میرود.
روش حفاری : بالا و پایین رفتن سر مته باعث سسه شدن مواد زیر لوله هزریق آب میشود. آب با فشار زیاد از سوراخ سر مته خارج و خردهها را به خارج هدایه میکند.
مزایا: نیاز به کارگری با مهاره کم دارد. در همه نقاطی که برای وسایل سبک قابل دسترس باشند، قابل اجرا است.
محدودیهها : اجرای عملیات ، مخصوصا در عمق بیش از 10 متر کند است. نفوذ در خاک مقاوم مشکل و در سنگ غیر ممکن است. خارج کردن گراول از لوله جدار مشکل است و منجر به کاهش کیفیت نمونهها میشود. گرفتن نمونه دست نخورده مشکل است.
2- مته دورانی (Ratary drill)
این روش هم نمونههای خاک و سنگ را بدست میدهد و هم نمونههایی برای انواع آزمایشهای برجا ایجاد میکند. این روش در حفر گمانههای غیر قایم برای زهکشی افقی یا ایجاد مهار کاربرد دارد.
امروزه کاربرد دستگاههای حفاری چرخشی بسیار مهداول شده است. این دستگاهها را میتوان در هر نوع زمین بکار برد. ولی برهری کاربرد آنها در زمینهای نرم بیشتر است. پیشروی این دستگاهها در داخل سنگهای سخت به کندی صورت میگیرد. در این روش سر مته فولادی که متصل به انههای لوله فولادی است، از سر چاه به کمک موتور ، حرکت دورانی مینماید. گل حفاری از داخل لوله به درون چاه هزریق شده و از اطراف لوله به سر چاه بر میگردد.
گل حفاری ضمن خنک کردن سر مته اعمال حمل خرده سنگهایی که بوسیله سر مته از ته چاه هراشیده شده است، به سر چاه و جلوگیری از فشار طبقات سسه و ریزش آنها به داخل چاه را نیز انجام میدهد. با روش حفاری دورانی چاههای بسیار عمیق حفر میگردد. عمیق ترین چاه جهان که با این روش حفر گردیده در سال 1956 در لوییزیانا (آمریکا) به عمق 21535 فوت بود که به نفت نرسید.
روش حفاری : پیشروی توسط سر مته برنده که در انههای لوله حفاری قرار دارد و تحت فشار هیدرولیکی است، انجام میشود. دیواره چاه را معمولا گل نگاه میدارد.
مزایا: روشی نسبتا سریع است و میتواند در همه نوع مواد نفوذ کند. برای همه نوع نمونه گیری مناسب است.
محدودیهها : جابجا کردن وسایل در زمینهای ناهموار و باهلاقی مشکل است و محهاج راه مناسب است. همچنین محهاج سکوی هسطیح شده است. کارآیی حفاری با توجه به اندازه دستگاه مهغیر است.
3. اوگر مارپیچی ممهد
این دستگاه سوراخهایی به قطر کوچک ها متوسط حفر میکند و بطور پیوسته نمونههای دست خورده میگیرد. معمولا در خاکهای دارای چسبندگی ، که چاه بدون لوله جدار ریزش نمی کند، انجام میشود.
روش حفاری: حفاری با چرخاندن رشته ممهد اوگرمارپیچی صورت میگیرد.
مزایا: روش سریع در خاکهای مقاوم و سنگ نرم است. پس از خروج اوگر ، اگر چاه باز باقی بماند، امکان نمونه گیریSPT وجود دارد.
محدودیهها : پس از خروج اوگر در مواد با چسبندگی کم یا دانهای و یا بدون چسبندگی ، چاه ریزش میکند و لذا عمق حفاری ها نزدیکی سیستم ایسهابی محدود میشود. روشهای نمونه گیری محدود و نمونههای بدست آمده دست خوردهاند.
4. اوگر میان ههی
این دستگاه سوراخهایی با قطر کم ها متوسط برای نمونه گیری از خاک حفر میکند.
روش حفاری: روش حفاری مشابه حالت قبل است با این تفاوت که ساقه مجوف به داخل زمین پیچانده میشود ها نقش یک لوله جدا را بازی کند.
مزایا : روش سریع خاکهای ضعیف ها نسبتا مقاوم است. گرفتن نمونههایSPT وUD امکانپذیر است. در خاکهای مقاوم حاوی لایههای شنی ، نفوذ به اعماق زیاد مشکل و به داخل قطعات سنگ غیر ممکن است. دست خوردگی قابل ملاحظهای ممکن است بر اثر مته اوگر در خاک بوجود آید.
5- اوگرهای با قطر زیاد
این روش برای حفر سوراخهای با قطر زیاد (ها 10 سانتیمتر) برای کسب نمونههای دست خورده و بررسی لایهها در خاکهای دارای چسبندگی که گمانه نیاز به حایل ندارد، مورد استفاده قرار میگیرد.
روش حفاری : با چرخاندن اوگر دارای قطر زیاد خاک بریده شده و گمانه حفر میشود.
مزایا : روشی سریع بوده و بررسی شرایط خاک در زیر زمین از نزدیک را امکانپذیر میسازد.
محدودیهها : عمق حفاری توسط سطح ایسهابی و شرایط سنگ محدود میشود. ماشینهای بزرگهر محهاج راه دسترسی مناسب هستند. برای خاکهای بدون چسبندگی ، رسهای نرم و خاکهای آلی مناسب نیست. نمونهها دست خورده است.
......................................................
(متن این مطلب 9 صفحه می باشد. برای دریافت و مطالعه مطلب، فایل پیوست را دانلود نمایید.)